@appaflytech/zeyrek-ai-mcp 0.0.28 → 0.0.31

package/dist/resources/guides/expressions.md

@@ -14,8 +14,10 @@ Uydurma fonksiyon adı runtime'da `X is not defined` 500'üdür — yalnız bura
 
 **Değişkenler:** step çıktıları (`<stepAdı>.data`), middleware değişkenleri (`user`,
 `settings`, `permissions`… — `workflow_middleware_variables` ile keşfet), HTTP bağlamı:
-`cookie`, `header`, `queryString`, `body`, `triggerSource`/`context` (tetikleyen ucun
-type/name/roles/impersonatedUserId'ı). Gövde bir JSON **nesnesi** ise `body.alan` diye okunur,
+`cookie`, `header`, `queryString`, `body`, `triggerSource` (tetikleyen ucun
+type/id/name/slug/roles/pathAndQuery'si — emekliye ayrılacak) ve `context`
+(type/name/roles/path/impersonatedUserId/language). **Kimlik devri yalnız `context.impersonatedUserId`**'dedir;
+`triggerSource`'ta bu alan yoktur (MW-006). Gövde bir JSON **nesnesi** ise `body.alan` diye okunur,
 gövde bir JSON **dizisi** ise `body[0].alan` diye — 2026-09-04 öncesinde nesne gövde de diziye
 sarılıyordu ve `body.alan` sessizce `undefined` dönüyordu, bu yüzden gövdeye bakan yetki kapıları
 açık kalıyordu. Workflow'da istek girdisi `input.`, automation'da
@@ -97,14 +99,16 @@ dalından devam eder.
 |---|---|
 | `Page` | `Page.user`, `Page.variables`, `Page.components`, `Page.properties`, `Page.queryParams`, `Page.authorized(roles)` |
 | **Komponent adları** | Her komponent adıyla doğrudan değişkendir: `specialties_table.rows = data` hem prop'u yazar hem UI'ı günceller (change event). Addaki `-` silinir: `tickets-table` → `ticketstable` |
-| `state.page` / `state.app` | Kalıcı state (oku/yaz): `state.page.selectedId = row.id`. **Tanımlı değişkenler de buradadır:** `variable_create` ile yazılan her `key` sayfa düzeyinde `state.page.<key>`, uygulama düzeyinde `state.app.<key>` olur; `value` nesneyse alanlarına inilir (`state.page.MyTest.isActive`) |
+| `state.page` / `state.app` | Sayfa/uygulama state'i (oku/yaz): `state.page.selectedId = row.id`. **Bellekte yaşar** — sayfa her açıldığında tanımlı `value`'dan başlar; mobil uygulamada kalıcı olması için değişkene `storage` verilir (`platform_guide('mobile')` §Kalıcı state). **Tanımlı değişkenler de buradadır:** `variable_create` ile yazılan her `key` sayfa düzeyinde `state.page.<key>`, uygulama düzeyinde `state.app.<key>` olur; `value` nesneyse alanlarına inilir (`state.page.MyTest.isActive`) |
 | `Steps` | Adım çıktıları: `Steps.load_specialties` — anahtar adımın **ADIdır**, `stepId` değil (`setStorage(task.name, …)`); `Steps.<adım>.error` o adımın hatası — ama YALNIZ HTTP durum metnidir (401 için `'Unauthorized'`), ucun mesajı değil. `Steps.error` ise hata akışı için doldurulur (`onError` koşmadan önce `setStorage('error', …)` yapar) ve **yalnız orada okunur**: storage sayfa başına tek `FlowMachine`'de yaşar, ama dışarıdan başlayan her akış başlarken `'error'`'u ve kendi adımlarının önceki değerlerini temizler (`flow-engine.ts` `run`, 2026-09-25) — normal akışta `Steps.error` boştur; hata akışı ve onun tetiklediği akış (`nested`) onu görür ve şekli `{ message, code, step: { id, name, type, data } }`'dir: kullanıcıya gösterilecek metin `Steps.error.message`'tır (`err.response.data.message`, boşsa durum metni). **Başarılı bir adımda `Steps.<adım>.data` gerçek bir `Array`'dir** — `.map` · `.filter` · `.concat` · `.length` çalışır. Adım HATA dönerse aynı alan ucun hata gövdesini taşır; aşağıdaki kutuya bakın |
-| `self` · `item` · `Row` / `RowIndex` | Tetikleyen komponent (yazılabilir) · repeater/tablo satırı (yazmak satırı günceller) |
+| `self` · `item` · `Row` / `RowIndex` | Tetikleyen komponent (yazılabilir) · repeater/tablo satırı (yazmak YALNIZ o satırı günceller). Satır AKIŞINDA (satırdaki düğümün olayı) ARC-121 düzeltmesini (2026-09-27) taşıyan runtime gerekir, eskisinde boştu — sürümden bağımsız yol `<liste>.selectedItem` / `.selectedIndex`. Tekrarlayıcının KENDİ `change`/`select` akışında satır bağlamı yoktur. `item.x = …` yazımı tekrarlayıcının `change` olayı olarak iletilir: `change`'e bağlı akış her yazımda koşar, o akış da `item`'a yazarsa döngü olur |
 | `event` | `{name, data, source: {id, props}}` |
 | `cookie` | `cookie.get(name)` / `cookie.set(name, value, {expiresInHours, path})` / `cookie.remove(name)` — tarayıcı cookie'si |
 | `setComponentProperty(name, key, value)` / `getComponentProperty(name, key)` | fonksiyon alternatifi |
 | `resetForm(name)` | Formu sıfırlar: alanlar başlangıç değerine döner, form "gönderilmemiş" olur, doğrulama mesajları silinir. Kayıt sonrası "yeni kayıt" için alanları tek tek `null`'a çekme — gönderilmiş formda her biri "zorunlu alan" mesajı çıkarır. Ad ya da komponent değişkeni alır: `resetForm('risk_form')` / `resetForm(risk_form)`. **Yalnız UI flow kodunda** |
-| `LocalStorage` · `Widget` · `params` | yerel veri · widget bağlamı · olay parametreleri |
+| `LocalStorage` · `Widget` · `params` | yerel veri · widget bağlamı · olay parametreleri. `LocalStorage` barındırıcının deposudur, salt okunur ve değerler METİNdir: web'de uygulamanın kökenindeki `localStorage` (Studio önizlemesinde Studio'nun kendi anahtarları da görünür), cihazda akışın `storage` deposu. `storage` adımı düz bir anahtara yazınca `LocalStorage.<anahtar>` aynı akışta yeni değeri verir ve sayfanın bağları yeniden değerlendirilir (`isSelected: {{ LocalStorage['zeyrek:theme-mode'] === 'dark' }}`). `state.page\|app.<key>`'e yazan adım `LocalStorage`'a girmez (ARC-147, 2026-09-29) |
+| `Device` | Salt okunur cihaz durumu, barındırıcı günceller: `Device.isOnline` — ağ bağlantısı var mı (bilinmiyorsa `true`). Değişince sayfanın bütün bağları yeniden değerlendirilir; çevrimdışı bandı: `isHidden: {{ Device.isOnline }}`. Cihazda `expo-network`, web'de tarayıcının `online`/`offline` olayları. `Device` adında komponent ifade bağlamından süzülür (ayrılmış ad) |
+| **Ayrılmış adlar** | Bu tablodaki globallerle (ve önsözün iç adlarıyla: `payload`, `error`, `repeaterId`, `_` ile başlayanlar…) aynı `name`'i taşıyan komponent (runtime yalnız İLK `-`'yi siler: `ite-m` da `item` sayılır) ifadede kendi adıyla GÖRÜNMEZ — süzülür, uyarı loglanır (liste: `@ng-apps/flow` `EXPRESSION_PRELUDE_NAMES`). Eskiden aynı ad sayfanın BÜTÜN ifadelerini `SyntaxError`'la düşürürdü (ARC-143). Gateway artık bu adların HEPSİNİ **PAGE-009** ile sayfa/layout yazma yollarında ve `page_schema_validate`'te istek gitmeden reddeder — komponente `t`, `state`, `event`, `item`, `self`, `Page`, `Row` gibi ad verme |
 | `t(key)` | Çeviri anahtarını çözer: aktif dil → projenin varsayılan dili → anahtarın kendisi. Boş string de "eksik" sayılır. Sözlük `machine.context.state.translations`'tan gelir; dil `language-selector` ile değişince bir sonraki çağrı yeni dili görür. **Yalnız UI flow kodunda vardır** — backend ifadelerinde karşılığı `Loc()`'tur (`platform_guide('workflow')`) | `t('home.welcome')` |
 | `log(...)` | console (proxy'leri temizler) |
 | `Functions` | **Kullanıcı fonksiyonları** (`function_create`): `Functions.toplamHesapla(fiyat, adet)` — uygulama kapsamlılar her sayfada, sayfa kapsamlılar yalnız kendi sayfasında. **Yalnız tarayıcı**; sunucuda bu ad alanı yoktur (2026-09-10, `WF-030`) |
@@ -125,6 +129,11 @@ dalından devam eder.
 > `runtimeErrors` taşır ve hangi komponentin hangi prop'unun yazılamadığını (`element` ·
 > `property`) söyler. Aynı defter hata dönen microservice adımlarını da kaydeder. **Kare
 > "çalışıyor" görünse bile `runtimeErrors` doluysa o adımlar işini YAPMAMIŞTIR.**
+>
+> **Prop'a bağlı ifade patlarsa** (Studio'da "Expression error" toast'ı) `page_screenshot` yanıtı
+> `expressionErrors` taşır: `{ elementId, prop, expression, message, count }`, öğe başına en çok iki.
+> Toast da öğeyi adlandırır (`Expression error · tx_baslik.content`); cihazda geliştirme paketi aynı
+> satırı Metro günlüğüne basar (ZM-05).
 
 **Prop'a doğrudan ifade bağlama (`{{ }}`):** akış kurmadan bir prop'u ifadeye bağlamak için
 prop `type: 'code'` olur, **ifade `ref` alanına `{{ }}` içinde** yazılır, `data` tasarım zamanı

package/dist/resources/guides/functions.md

@@ -273,7 +273,7 @@ toplamHesapla(row.fiyat, row.adet) > 1000
   serbesttir — sunucuda o ad alanı yok.
 - **Önekli hata:** gövde hatası `Functions.<ad>: <mesaj>` (studio) ya da `<ad>: <mesaj>` (workflow)
   olarak gelir; `Steps.<adım>.error.message` ya da `runtimeErrors`'ta bu öneki ara.
-- **Mobil yok** (K11): `apps/mobile` runtime'ı `Functions`'ı boş nesne kurar.
+- **Mobil uygulama:** mobil runtime (`@ng-apps/ui-native`) `appFunctions`/`pageFunctions`'ı `Functions`'a geçirir, çağrı web'deki gibi çalışır.
 - **Önbellek:** `/view` yolu eski gövdeyi birkaç saniye gösterebilir; `/dev` yolu anlıktır.
 - **Parametre konumsal:** `parameters` sırasını değiştirmek mevcut çağrıların anlamını değiştirir;
   `function` adımları ada göre eşlendiği için etkilenmez.

package/dist/resources/guides/getting-started.md

@@ -5,7 +5,10 @@
 Bağımlılıklar bu sırayı zorunlu kılar; atlama:
 
 ```
-1. project_create        (application zorunlu: ilk application projeyle birlikte açılır;
+1. project_create        (ÖNCE TÜRÜ SEÇ: accessModel 'simple' | 'complex' — aşağıdaki
+                          'Basit mi kompleks mi?' tablosu; sonradan değiştirmek ayrı bir dönüşüm
+                          işidir.
+                          application zorunlu: ilk application projeyle birlikte açılır;
                           application slug'ı ORG GENELİNDE tekildir — 'web' büyük olasılıkla
                           doludur, 409'da project_list ile mevcut slug'ları tara.
                           DİL: gateway create'ten sonra projenin dillerini kurar — verirsen
@@ -68,6 +71,8 @@ Bağımlılıklar bu sırayı zorunlu kılar; atlama:
 13. application_update   (homepageId — ana sayfa sayfadan değil application'dan seçilir)
 ```
 
+Onay zinciri, görev kutusu, SLA gibi insanı bekleyen işler workflow'a sıkıştırılmaz: entity ve (gerekiyorsa) servis workflow'ları hazır olduktan sonra süreç tanımı yazılır — `platform_guide('bpm')`.
+
 ## İlk kullanıcıyı kim açar? (tavuk-yumurta kilidi)
 
 Kimlik kurulmuş yeni bir projede **giriş yapabilecek hiç kimse yoktur** ve zincir kendi kendini
@@ -119,6 +124,38 @@ Middleware bir kontrol listesi maddesi değil; **ihtiyaca** kurulur:
 `middlewareIds` ile bağlı olmalı. Bir-iki uca bağlayıp gerisini açık bırakmak, hiç kurmamaktan
 kötüdür — sistem güvenli görünür, değildir.
 
+## Basit mi kompleks mi? (proje türü)
+
+Tür `project_create` `accessModel` ile proje açılırken seçilir; varsayılan `simple`'dır.
+
+| Durum | Tür |
+|---|---|
+| Kimlik ve yetki uygulamanın kendi işi; birkaç rol yeter, satır kapsamı elle yazılan `user.id` filtresi | **simple** — bugünkü davranış, aşağıdaki middleware tablosu geçerli |
+| Kurumun birim/pozisyon ağacı var (holding → şirket → bölge → departman), "müdür ekibinin kayıtlarını görür", maskeli/şifreli alan (TCKN) | **complex** |
+
+Kompleks projede fark edilmesi gerekenler:
+
+- Proje organizasyonun **yayınlı son** rol şemasının kopyasıyla doğar; yayın yoksa organizasyon
+  tabloları boştur (ORG-002). Açmadan önce `organization_schema_get` → `publishedVersion`.
+- Ağaç tabloları (`organization_units`, `organization_positions`, `user_positions`) yalnız
+  okunur; `row_*` ile yazılmaz (ORG-001).
+- Abonelik `project_get` → `organizationSchema`: `customizedAt` görünüyorsa proje ayrışmıştır ve
+  yeni sürümler artık gelmez.
+
+### Kompleks projede ilk kullanıcı
+
+`users` kompleks projede de boş doğar ve yukarıdaki bootstrap deseni **`enforce` ortamda çalışmaz**:
+anonim uç işareti olmadığı için oturumsuz her microservice isteği — bootstrap ucu da — `401` döner.
+Yeni kompleks proje `enforce` başlar. Sıra:
+
+1. Kullanıcıya söyle: development ortamının zorlama modu Studio › Ayarlar › Ortamlar'dan geçici olarak
+   `shadow` yapılsın (insan işi, ACC-007; production'a dokunulmaz). `shadow` engellemez.
+2. Bootstrap desenini uygula (geçici uç → kullanıcı → ucu hemen sil).
+3. Kullanıcının koltuğu Studio › Organizasyon ekranında atanır (`user_positions`); politika pozisyona ya da
+   role atanmışsa yetki buradan gelir.
+4. Mod `enforce`'a döner; `access_session_create` ile giriş yap, `asUser` ile uçları sına, reddi
+   `access_preview` ile açıkla (`platform_guide('access')`).
+
 ## Örnek arama davranışı
 
 Örnek gövde için **mevcut projeleri taramak yerine** önce şunlara bak:

package/dist/resources/guides/layout.md

@@ -4,6 +4,10 @@ Sayfaların paylaştığı kabuk: yan menü, üst şerit, kullanıcı menüsü v
 gireceği delik. Şema gövdesi ve koordinat modeli için `platform_guide('page')` (Kural 1,
 1d, 1f); komponent sözleşmeleri için `platform_guide('component')`.
 
+> **Mobil uygulamada** kabuk `app-bar` + tek `slot`'tur; sekmeler uygulama ayarı
+> (`properties.mobile.tabs`), çekmece `drawer` widget'ıdır. Web kabuk bileşenleri (`navigations`,
+> `sidebar`, `header`) `MOB-004` alır — `platform_guide('mobile')` §Gezinme.
+
 ## Karar kuralları
 
 **1. Layout, tek `slot` içeren SIRADAN bir komponent ağacıdır.** Ayrı bir dil yoktur:
@@ -61,7 +65,7 @@ yapılan eski numaraya artık gerek yok.
 NEREDE durduğunu değil, BİÇİMİNİ söyler (dikey kolon / yatay şerit / dolgu yüzeyi). Hem
 runtime hem Studio tuvali bölgeleri 12 kolonluk ızgarayla yerleştirir.
 
-**7. Mobilde flex YIĞILMAZ.** Runtime'ın mobil kuralı yalnız ızgara özelliklerini ezer.
+**7. Dar ekranda flex YIĞILMAZ.** Runtime'ın dar ekran kuralı yalnız ızgara özelliklerini ezer.
 Telefonda alt alta düşmesi gereken satırı `layout:'grid'` ile kur; `layout:'flex'` +
 `direction:'row'` telefonda da yan yana kalır (375px'te ölçüldü: ızgara çocukları 375/375px
 alt alta, flex çocukları 49/310px yan yana). Not: `wrap` varsayılanı artık açık (2026-09-01) —
@@ -140,8 +144,8 @@ bağlantı nesnesi ya da tam yol).
              "direction": { "type": "static", "data": "row" } },
   "blocks": [{ "breakpoint": 1024, "size": { "w": 12, "h": 80 }, "position": { "x": 0, "y": 0 } }] }
 
-// KÖTÜ — telefonda 49px'lik yan menü: row flex mobilde yığılmaz (Kural 7)
-// Mobilde alt alta düşmesi gerekiyorsa kökü layout:'grid' kur — bedeli, fill'in
+// KÖTÜ — telefonda 49px'lik yan menü: row flex dar ekranda yığılmaz (Kural 7)
+// Dar ekranda alt alta düşmesi gerekiyorsa kökü layout:'grid' kur — bedeli, fill'in
 // flex anlamının devreye girmemesi.
 ```
 
@@ -179,9 +183,9 @@ bunlardan biri olabilir:
 |---|---|
 | ~~`heightType` yalnız `auto` \| `fixed`~~ | **28 Ağustos'ta kapandı:** üçüncü değer `fill` (Kural 5b) |
 | ~~Kök kap viewport'a kilitlenmez~~ | **28 Ağustos'ta kapandı:** `fill` verilmiş kök 100vh (Kural 5b) |
-| Flex mobilde yığılmaz | Kural 7 — kabuk bugün bir MASAÜSTÜ kabuğudur |
-| Kırılıma duyarlı prop yok | `direction`/`gap` masaüstü ve mobilde AYNI; yalnız `blocks` ve `appearance.hideOn` kırılım bilir |
-| Mobil çekmece (overlay) yok | Telefonda içeriğin üstüne binen panel kurulamaz |
+| Flex dar ekranda yığılmaz | Kural 7 — kabuk bugün bir MASAÜSTÜ kabuğudur |
+| Kırılıma duyarlı prop yok | `direction`/`gap` masaüstü ve dar ekranda AYNI; yalnız `blocks` ve `appearance.hideOn` kırılım bilir |
+| Dar ekranda çekmece (overlay) yok | Telefon genişliğinde içeriğin üstüne binen panel kurulamaz (mobil UYGULAMADA çekmece `drawer` widget'ıdır — `platform_guide('mobile')`) |
 
 ---
 
@@ -189,7 +193,7 @@ bunlardan biri olabilir:
 (`injectPageSchemaIntoSlots`, `getResolvedLayoutViews`), `apps/studio/src/features/page/api/page.mappers.ts`
 (`mapPageLayoutToPreview`), `packages/ng-apps-ui/src/shared/render/render.functions.ts`
 (`resolveNodeBoxStyle` — slot'un `y / auto` satırı, flex çocuk genişliği),
-`packages/ng-apps-ui/src/shared/render/RenderComponent.svelte` (mobil media kuralı),
+`packages/ng-apps-ui/src/shared/render/RenderComponent.svelte` (dar ekran media kuralı),
 `packages/ng-apps-screen-builder/src/flex-layout.ts` (`getFlexChildStyle` — `widthType`
 fill/fixed/auto dalları, `normalizeCssSize` kabul kuralı; tuval ve runtime aynı fonksiyonu okur),
 `apps/studio/src/features/page/components/appearance/appearance-size.functions.ts` (panelin

package/dist/resources/guides/merge.md

@@ -39,6 +39,16 @@ trail tabloları hariç, dış datasource'lara dokunulmaz). Kayıt taşıması a
 (`promote`) kuralıdır ve orada aynen geçerlidir. **Satırlar merge'de geri taşınmaz** — merge yalnız
 tanım işidir.
 
+Tanım sayılan ve merge'in taşıdığı üç şey 2026-09-25'ten beri listede: **çeviriler**
+(translation kalemi, adı çeviri anahtarı), **microfunction'lar** (kod ve arşiv; hedefte **taslak**
+kalır, yayını kullanıcı yapar) ve zamanlanmış işin **duraklatma durumu**. Öncesinde dalda
+eklenen çeviri ve microfunction development'a hiç gelmiyordu.
+
+- Aynı çeviri anahtarını (uygulama, dil, anahtar) dal da development da kendi başına eklediyse plan
+  yalnız dalınkini `add` gösterir; apply development'ın satırına **dalın değerini** yazar.
+- Microfunction **runtime**'ı merge'de taşınmaz (kimlik bilgisi taşır). Dalda yeni bir runtime kurup
+  microfunction'ı ona bağlarsanız apply `23503` ile düşer — runtime'ı önce development'ta kurun.
+
 Dalda `page_screenshot` **çalışır** (2026-09-09'dan beri); ayrıntısı bir sonraki bölümde.
 
 ## Dalda görsel doğrulama
@@ -85,7 +95,7 @@ değişkenler, çözülen ref'ler) kareyi tamamlar: kare ne çizildiğini, bu ik
 - `derivedFromKey`: kalem OTOMATİK ÜRETİLMİŞ bir kayıtsa (varsayılan DTO) kaynağının anahtarı
 - `elements[]`: `path`, `kind`, `base`, `source` (dal), `target` (development), `resolution`
 
-`dataRisk` bir **uyarıdır, apply'ı bloklamaz**; üç sebepten biriyle doğrudur:
+`dataRisk` bir **uyarıdır, apply'ı bloklamaz**; dört sebepten biriyle doğrudur:
 
 | `dataRiskReasons` | Ne demek |
 |---|---|
@@ -93,8 +103,32 @@ değişkenler, çözülen ref'ler) kareyi tamamlar: kare ne çizildiğini, bu ik
 | `field-narrowed` | Tip / `nullable` / `unique` daraltılıyor |
 | `not-null-without-default-on-populated-table` | **Hedefte satır varken** varsayılansız zorunlu alan ekleniyor — bu apply'ı DDL aşamasında düşürür. Alanı `nullable` yapın ya da `defaultValueType: "default-value"` + `defaultValue` verin |
 
-Son satır 2026-09-09'da eklendi; öncesinde bu durum `dataRisk: 0` diyordu ve risk ancak apply
-denenerek öğreniliyordu. Hedef tablo **boşsa** aynı alan riskli sayılmaz.
+| `table-removed` | **Hedefte satırı olan** tablo siliniyor; boş tablo riskli sayılmaz |
+
+`not-null-…` satırı 2026-09-09'da eklendi; öncesinde bu durum `dataRisk: 0` diyordu ve risk ancak
+apply denenerek öğreniliyordu. Hedef tablo **boşsa** aynı alan riskli sayılmaz.
+
+Aynı denetimin sert hâli promote'tadır: deploy başlamadan production verisine karşı koşar ve veri
+bozacak değişikliği 400 ile reddeder (`deployment_start` açıklaması).
+
+### Silinen kaydın yeni bağımlısı: `dependents[]`
+
+Dal bir kaydı sildi, development ise dal açıldıktan **sonra** o kaydı kullanmaya başladıysa
+(bir sayfa sorguyu bağladı, bir akış servisi çağırdı) silme `delete` olarak değil **`conflict`**
+olarak gelir ve kalemde `dependents[]` (`{ id, name, module }`) dolar:
+
+- `choice: "target"` kaydı ve bağımlısını korur,
+- `choice: "source"` siler — bağımlı FK ile düşebilir ya da kırık bağla kalır.
+
+Sorgunun çıktı DTO'su ve alanları **aynı çakışma grubundadır**: biri çözülünce diğerleri de o
+tarafa gider. Dal açılmadan önce var olan ve development'ta değişmeyen bağımlı çakışma üretmez —
+onu dal zaten görmüştü.
+
+### Süreç kenarlarında çakışma
+
+`versions[…].model.edges` listesinde iki taraf **aynı geçidin** çıkışlarına dokunduysa tek bir
+çakışma gelir, yolu `versions[id=…].model.edges{from=<düğüm>}` biçimindedir — o geçidin bütün
+çıkışları bir karar olarak çözülür. Farklı geçitlere yapılan değişiklikler kendiliğinden birleşir.
 
 `derivedFromKey` dolu olan kalemi ayrıca çözmeye çalışmayın: kaynağını (entity ya da query)
 çözdüğünüzde aynı yoldaki çakışması **kendiliğinden** aynı tarafa çözülür. Entity adını değiştiren

package/dist/resources/guides/microservice.md

@@ -243,9 +243,16 @@ DTO'dan süzülmez (WF-026 — `platform_guide('workflow')` §Hata yolu). Sözle
 - **Operatör sözlüğü kapalıdır:** `eq · neq · lt · lte · gt · gte · contains · icontains ·
   in · notin · startswith · endswith · istartswith · iendswith · isnull · isnotnull`.
   **`like` YOKTUR** — metin
-  araması `contains`/`icontains` iledir. Kritik tuzak: platform bilinmeyen operatörü 400 ile
+  araması `contains`/`icontains` iledir. Kritik tuzak: eski backend bilinmeyen operatörü 400 ile
   reddetmez, **sessizce `eq`'e düşürür** (enum çözümlemesi unknown'da default'a düşer) — uç
-  testten geçer ama arama hiçbir şey döndürmez. Gateway MS-012/WF-015 bunu istek gitmeden keser.
+  testten geçer ama yanlış sonuç döner (koşuda `ne` böyle geçti). 2026-09-27'den sonraki backend
+  uç çağrısının `filters` parametresinde (JSON dizisi) 400 verir; workflow tablo adımının filtresi
+  hâlâ sessizce `eq`'e düşer. Ad büyük/küçük harfe duyarlıdır: `NEQ` geçersizdir. Gateway her iki
+  sürümde istek gitmeden keser: uç tanımında ve
+  workflow tablo adımında MS-012/WF-015 (blok), çalışma anında `row_list` / `row_export` filtresinde ve
+  `microservice_execute` / `microservice_debug`'ın `filters` parametresinde hata — sık yanlışlara öneriyle
+  (`ne`/`!=` → `neq`, `like` → `contains`, `=` → `eq`). Studio'nun filtre ARAYÜZÜNDEKİ adlar
+  (`notContains`, `between`…) ayrı bir sözlüktür; arayüz onları bu işleçlere çevirir.
 - **Write operasyonunda (`create`/`update`) yanıt yalnız primary key'dir** — platform sonucu
   PK'ya indirger ve `selectFields`'ı kaydederken sessizce boşaltır. Yanıtın başka alan da
   dönmesi gerekiyorsa **`returnFields`** kullanılır (öğeler `selectFields` ile aynı şekildedir:
@@ -337,6 +344,25 @@ kart doğru sütuna geçer, başlığı ve sorumlusu silinir.
 > ifadeden gelir ve `undefined` dönen ifade de `null` yazar —
 > `platform_guide('workflow')` §"Table update adımı".
 
+### Toplu güncelleme FİLTREYLE kurulmaz
+
+"Bekleyen bütün başvuruları onayla" bir table-source `update` ucuyla YAZILAMAZ. `update`
+operasyonu tam olarak **bir tekil alan filtresi** ister: birden çok filtre
+`InvalidFilterCountException`, tekil olmayan alanla filtre `FilterFieldMustUniqueException`
+döndürür (ölçüldü 2026-09-20, S2-22). Yani hedef kümeyi bir KOŞUL belirleyemez, yalnız bir ANAHTAR
+belirler. İki doğru yol var:
+
+| Ne istiyorsun | Yol |
+|---|---|
+| Anahtarlar elinde, hepsi ya hep ya hiç yazılsın | **`bulk-update` ucu** — gövde satır dizisi, filtre yok, tek çağrı, tek transaction (yukarıdaki §"Toplu yazma"). En fazla 1000 satır; bir satır düşerse hiçbiri yazılmaz |
+| Satır başına SONUÇ ve satır başına YETKİ kararı gerekiyor | **İş akışı + döngü** (BK-05 deseni): liste ucunu çağır → her satır için `microservice` adımı → sayaçları topla → özet döndür |
+
+Kapsam ve politika koşulu her iki yolda da satır satır uygulanır; fark sonucun şeklidir. Toplu
+onay gibi işlerde ikinci yol tercih edilir çünkü yetkisi yetmeyen satır ötekileri geri almaz:
+çağıran "N onaylandı · M reddedildi" özetini alır (ölçülen koşu: iki satır da 403 ile reddedildi,
+akış "0 onaylandı · 2 reddedildi" döndürdü). Döngüdeki uç, çağıranın kimliğiyle denetlenir —
+akış içinden yazmak yetki YÜKSELTMEZ.
+
 ## İlişki alanı: `row_list` NESNE döner, uç/step JOIN'siz DÜZ FK döner
 
 Aynı alan iki yoldan farklı şekilde gelir ve bu fark sessizce yanlış sonuç üretir:
@@ -678,6 +704,20 @@ Rol listesini **değiştirmek** için yukarıdaki §"Patch belgesi OKUMA şeklid
 > rota `/{project}/m/{application}/{microservice SLUG'ı}`'dır ( `url` alanı rotaya GİRMEZ) ve
 > `Host: <org>.<suffix>` + `X-Environment` başlıkları zorunludur.
 
+### Kompleks projede
+
+- `enforce` ortamda **anonim uç yoktur**: oturumsuz her istek `401 AppSessionRequired` döner; yukarıdaki
+  anonim veri toplama deseni kompleks projede kurulamaz. Uç izni erişim politikasıyla gelir
+  (`microservice.execute`); platform `roleIds`'i hiçbir modda karar için kullanmaz.
+- `middlewareIds`'e bağlı middleware **her modda koşar** ve reddedebilir; set-user adımı ya da yanıttaki
+  `user` platformun doldurduğu `user`'ı ezer. Kimlik middleware'ini uçtan çıkarın (ACC-006).
+- Table kaynaklı uç satırları kapsamla SQL'de süzer (kapsam dışı id 404), gizli alanı çıkarır, korumalı
+  alanı `__protected` ile işaretler; yetkisiz alana yazma ya da filtre 403.
+- Query kaynaklı uç kapsamlı ya da korumalı tabloya dokunuyorsa sorgu `isUnrestricted` olmadıkça
+  `403 AccessQueryNotScoped` (ACC-005).
+- Sınama: `access_session_create` → `asUser`; ret nedeni `access_preview` ve `microservice_debug`
+  yanıtındaki `accessDecision`. Kurallar: `platform_guide('access')`.
+
 ## Alias nerede geçerli
 
 Alias bir **SQL tablo takma adıdır**: yalnız okunan tarafta anlamı vardır. Sözleşme iki ayrı
@@ -698,6 +738,29 @@ Yazma alanına `alias` koyarsan istek **hata vermez**, alan model bağlamada dü
 istek gitmeden gövdeden çıkarır ve `gatewayNormalized` ile bildirir — böylece `silentlyDropped`
 listesi yalnız gerçek kayıpları gösterir.
 
+### Kök filtrenin alias'ı entity SLUG'ı olmak zorundadır (MS-023)
+
+`filters[].alias` runtime'da iki şeyden birine eşlenir: **ana entity'nin slug'ı** ya da bir **join
+alias'ı** (`PostgreSqlRelationHandler.GetField`). Üçüncü bir seçenek yoktur — `sourceParameters.alias`
+alanına yazdığın kök takma ad da dâhil. Eşleşmeyen alias'lı **zorunlu** filtre isteği 400
+`FilterFieldNotResolvedException` ile düşürür ve parametreyi hangi adla gönderirsen gönder değişmez.
+
+Çağrı parametresinin adı aynı kuraldan çıkar:
+
+| Filtrenin alias'ı | Çağrı parametresi (`parameterScheme[].name`) | Çalışır mı |
+|---|---|---|
+| entity slug'ı (`kredi_basvurusu`) | `id` — **nitelenmemiş** alan slug'ı | evet |
+| join alias'ı (`musteri`) | `musteri.id` | evet |
+| başka bir şey (`kredi`) | `kredi.id` | **hayır** — 400 `FilterFieldNotResolvedException` |
+
+Yani şemadaki ad, uç çalışabildiği sürece runtime'ın beklediği addır; nitelikli bir ad görüyorsan
+alias'ın bir JOIN alias'ı olduğundan emin ol. `microservice_get` join olmayan nitelikli adı
+**MS-023** uyarısıyla işaretler. Düzeltme:
+`microservice_patch { op: 'replace', path: '/sourceParameters/filters/0/alias', value: '<entity slug>' }`.
+
+Ölçüldü 2026-09-20 (`rehber-basit/tb119-get`, entity slug `tb119_urun`): alias `u` → parametre
+`u.kod`, çağrı 400; alias `tb119_urun` → parametre `kod`, çağrı 200.
+
 ## Zamanlanmış iş (`type: 'schedule-job'`) — `typeParameters.schedule`
 
 Zamanlama tek bir tanımdır; `cronExpression` tek başına verilirse **UTC cron** sayılır (eski gövde).
@@ -813,3 +876,25 @@ Dört gerçek daha:
   (`{ "op": "add", "path": "/description", "value": "…" }`). Patch yanıtındaki `silentlyDropped`
   alanı, gönderilen ama kaydedilmeyen alanları listeler — boş değilse platform bir alanı yutmuş
   demektir.
+
+## Connect Data kaynağı olarak uç
+
+Okuyan bir uç prop'a **akışsız** bağlanabilir (`connect_data_bind`, `platform_guide('page')` §Kural 1c-3). Şartlar
+(ölçüldü 2026-09-21, koşu 38):
+
+- Uç **okur** (GET tablo `get`, query ya da view kaynağı), **middleware'siz** ve **dönüş şeması** vardır; yazan tablo/sistem
+  ucu, middleware'li uç ve şemasız uç `connect_data_describe`'da 422 `ConnectDataSourceUnsupported`.
+  **Middleware'li uç bilinçli olarak dışarıda (karar 2026-10-02, qm madde 5C):** connectData yolu ucun middleware
+  zincirini koşmaz; kaynak olarak kabul edilseydi ucun korumaları (kimlik, rol, setter değişkenleri) atlanırdı.
+  Korumalı ucu listeye bağlamanın yolu **akıştır**: bileşenin `mount` (ve arama/sayfa) akışında microservice adımı
+  ucu çağırır — middleware'ler koşar —, setter dönen satırları `rows`'a yazar. Uç projedeki başka bir uygulamada
+  olabilir (microservice adımı servisin kendi uygulamasının adresine gider). Middleware'i kaldırıp ucu açmak çözüm
+  değildir.
+- **Tablo ucunda `enableDynamicFilters: true`** alanları `canFilter`/`sortable` yapar (kullanıcı filtresi tanım filtresiyle
+  AND'lenir); `sort`/`limit` query-string parametreleri offset sayfalama açar. Dinamik filtresiz ya da query kaynaklı uç
+  `pageMode: client` kalır (CD-007) ve süzmez.
+- Uç parametreleri bağlantının `params`'ından gelir (`source.parameters`; CD-013).
+- `connect_data_convert` bir bağlantıyı `source: connectData` bir uca çevirir: `m/{app}/{slug}` `POST { op: 'list' }` aynı
+  kabiliyet damgalı `{ data, meta, errors }` zarfını döner. Kompleks projede `microservice_execute { asUserId }` ile
+  kullanıcı gözüyle doğrulayın; `microservice_preview` Studio ucudur (ROLLBACK'li, kapıları koşmaz).
+- Örnekler: `ngapps://examples/connect-data-workflow-microservice`, `ngapps://examples/connect-data-convert-verify`.

package/dist/resources/guides/middleware.md

@@ -19,6 +19,16 @@ kavramı olmayan bir üründe auth middleware'i, ayar tablosu olmayan bir ürün
 kur** — giriş sayfası + korunacak her uç ve her sayfa `middlewareIds`'e bağlı. Kısmi koruma,
 sistemi güvenli gösterip açık bırakır.
 
+> **Kompleks projede (`accessModel: 'complex'`) kimlik tarifleri gerekmez — bağlı kalırsa da etkisiz
+> değildir.** Platform uygulama oturumunu kendisi yönetir (`POST /{proje}/runtime/{app}/auth/sign-in`), uç
+> yolunda `user` değişkenini güvenilir özneyle önceden doldurur ve yetkiyi erişim politikasıyla verir. Bağlı
+> middleware'ler ise zorlama modundan bağımsız **her modda koşar** ve reddedebilir; set-user adımı ya da
+> yanıttaki `user` platformun `user`'ını **ezer**. Kimlik middleware'ini uçların ve sayfaların
+> `middlewareIds`'inden çıkarın (ACC-006, warn). Rol listesini (`microservice.roles`, `page.roleIds`)
+> platform hiçbir modda karar için kullanmaz; yalnız `Authorized(user.roles)` çağıran middleware okur.
+> Kompleks projenin yolu `platform_guide('access')` §Runtime; bu rehberin tarifleri basit projede aynen
+> geçerlidir.
+
 ## Açıklama zorunlu
 
 Middleware de bir workflow'dur: her adımı ve middleware'in kendisi `description` taşımak
@@ -56,8 +66,20 @@ cevabı adımın ifadesinde gizlidir. Ayrıntı ve yazım ölçütü: `platform_
    kuracaksan ifadeyi guard'la: `typeof user === 'undefined' ? false : Authorized(user.roles)`.
    Gateway `set-user` adımı olmadan `user` okuyan middleware'i **MW-003** ile uyarır.
 4. **`input` YOKTUR.** Middleware girdisini HTTP bağlamından okur: `cookie`, `header`,
-   `queryString`, `body`, `triggerSource` (hangi microservice/sayfa tetikledi: type, name,
-   slug, roles, impersonatedUserId). Hazır fonksiyonlar: `system.validateToken(...)`,
+   `queryString`, `body`, `triggerSource` (hangi microservice/sayfa tetikledi: type, id, name,
+   slug, roles, pathAndQuery — emekliye ayrılacak) ve `context` (type, name, roles, path,
+   **impersonatedUserId**, language). `context.path` isteği yapan sayfanın adresidir
+   (`/view|dev|branch/{ortam}/{proje}/{uygulama}/{sayfa}`): mobil runtime onu `X-Page-Path`
+   başlığıyla yollar, web'de tarayıcının `Referer`'ından okunur. Doğrudan API çağrısında,
+   zamanlanmış/otomasyon koşusunda ve sayfası olmayan istekte **`null`'dır** — `split` gibi bir
+   metot çağırmadan önce koru: `(context.path || '').split('/')[1]`. İstemci beyanıdır, yetki kararı
+   için okunmaz. Kimlik devri **yalnız `context.impersonatedUserId`**'dedir;
+   `triggerSource.impersonatedUserId` diye bir alan yoktur, hep `undefined` okunur (MW-006).
+   `context.impersonatedUserId` ve start adımının `impersonation` dalı yalnız Studio önizlemesinde
+   seçilen uygulama kullanıcısı için dolar; kimlik devrini yalnız super-admin yapabilir, anonim ya da
+   yetkisiz istekte başlık platformda silinir. `impersonation` dalı bağlı değilse start
+   `success`'e düşer — uygulamanın kendi auth yolu koşar (ZM-22, 2026-09-26). Tarif: 1c. Hazır
+   fonksiyonlar: `system.validateToken(...)`,
    `system.generateToken(...)`, `crypto.JWT.encode/validate`, `Authorized(user.roles)`,
    `request.url.searchParams`, `GenerateGuid()`, `UtcNow()`, `system.getPageUrl(slug)` —
    **tam sözlük ve gerçek örnekler: `platform_guide('expressions')`**.
@@ -197,6 +219,31 @@ guard → [condition] triggerSource.type === 'page'
   Korumalı her sayfada yukarıdaki `redirect → response` zinciri kurulmalı ve **tokensız bir
   istekle 401 verdiği görülerek** kabul edilmeli. Karşılığı: `platform_guide('page')` Kural 8.
 
+## Tarif 1c — Studio önizlemesinde seçilen kullanıcıyla açılış (`impersonation` dalı)
+
+Özel auth middleware'li bir uygulamada Studio'nun Preview alt çubuğundaki kullanıcı seçici
+(`impersonated-user-id` başlığı) jeton taşımaz; yalnız jeton yolu olan middleware bu istekte 401
+döner ya da `user` kurmadan biter ve korumalı her uç `user is not defined` ile 500 verir (ZM-22).
+Seçilen kullanıcıyla açılmak için start adımının **`impersonation` dalını** bağlayın:
+
+```
+start ─ success       → token → token_check → userTable → setUser → response 200   (normal yol)
+      ─ impersonation → kimlik [table get: users, filtre id eq context.impersonatedUserId]
+                         → var_mi [condition] ─ else → response 401
+                         → setUser (aynı set-user ifadesi) → response 200
+```
+
+```jsonc
+// start adımının dalları — impersonation dalının adı ve tipi 'impersonation'
+{ "id": "<GUID>", "name": "impersonation", "type": "impersonation", "nextStepId": "<kimlik adımının id'si>" }
+```
+
+- Dal **yalnız** platform kimlik devrini doğruladığında seçilir (Studio önizlemesi, super-admin);
+  başlığı elle ekleyen istek normal `success` yolundan geçer. Bu yüzden değer yalnız bu dalda anlamlıdır:
+  **`context.impersonatedUserId`'yi dal dışında yetki kararı için okumayın.**
+- Kullanıcı satırını yine tablodan okuyun; değerin kendisi yalnız bir kimliktir, rol ya da sahiplik
+  taşımaz. `set-user` ifadesi normal yolla aynı şekli üretmelidir (kapsam workflow'ları `user.id` okur).
+
 ## Tarif 3b — Rol kapısı: `microservice.roles` TEK BAŞINA hiçbir şeyi kapatmaz
 
 **Ölçüm (2026-08-19):** `roleIds: ['<admin rol id>']` verilmiş ama `middlewareIds` **boş** bir
@@ -234,12 +281,29 @@ kurulur.** Her projenin ayar middleware'ine ihtiyacı yoktur; okunmayan bir `set
 sadece fazladan parça demektir. Karar tablosu: `platform_guide('getting-started')`.
 
 ```
-start → settings [table get: ayarlar tablosu] → setVar [variable name:'settings',
-        expression: '{ ...settings.data }', dataTransferObjectId: <ayarlar DTO>]
+start → settings [table get: ayarlar tablosu]
+      → setPrivate [variable name:'settingsPrivate', expression: '{ ...settings.data }',
+                    dataTransferObjectId: <ayarlar DTO>, isPrivate: true]
+      → setPublic  [variable name:'settings',
+                    expression: '({ app_name: settings.data.app_name, theme: settings.data.theme })']
 ```
 
 Response yok — tek işi değişken kurmak; bağlandığı her uçta `settings.<alan>` okunur.
 
+**Sayfaya bağlanan middleware'in değişkeni istemciye gider.** Sayfa yanıtı middleware
+değişkenlerini `Page.variables` olarak taşır; tarayıcıda ve cihazda okunur. Bu yüzden:
+
+- Gizli değer taşıyan (şifre, `client_secret`, API anahtarı) ya da bütün bir kaydı yayan değişkene
+  **`rule.isPrivate: true`** ver (Studio: "Sunucuda tut"). Aynı istekteki sonraki middleware'ler
+  onu okumaya devam eder; istemciye gitmez. Sayfanın akışları istemcide koşar ve `Page.variables`'ı
+  okur — işaretli değişken orada `undefined`'dır; akışın ihtiyaç duyduğu alanı işaretleme.
+- İstemcinin gerçekten ihtiyaç duyduğu alanları ayrı, işaretsiz bir değişkende **izin listesiyle**
+  kur (yukarıdaki `settings`). Aynı ad sonra işaretsiz bir adımla yeniden yazılırsa istemciye açılır.
+- Yalnız microservice uçlarına bağlı middleware'de değişken yanıtla dönmez; işaret yine de zararsızdır.
+- Lint: `MW-007` (işaretsiz değişken bir kaydı yayıyor ya da gizli değer adı taşıyor → warn).
+  Ölçüm: qm `[SY] Settings Setter` `{ ...settings.data }` ile `sso_client_secret`'ı istemciye
+  veriyordu (2026-10-02).
+
 ## Tarif 3 — Kimlik kapsaması: "sadece benim kayıtlarım" ucu
 
 Kullanıcıya özel veri dönen uçlarda kimliği **istemci parametresinden alma** (sahtelenir);