tr-arsapayi 0.1.0__tar.gz

tr_arsapayi-0.1.0/CHANGELOG.md

@@ -0,0 +1,22 @@
+# Changelog
+
+All notable changes to this project will be documented in this file.
+
+## [Unreleased]
+
+## [0.1.0] - 2026-11-09
+### Added
+- Value-based arsa payı allocation (634 sayılı KMK m.3) with an overridable coefficient
+  model: floor (with per-use floor tables), use, facade, view, position, extra factor and
+  eklenti equivalent-area factors; appraised values override coefficients per unit.
+- Illustrative default coefficient set, clearly labelled as not prescribed by law;
+  JSON export/import with partial merge and Turkish table names.
+- Pure area-based method and a side-by-side value/area comparison.
+- Exact integer apportionment with the largest-remainder (Hamilton) method, optional
+  minimum share, fixed denominators, exact LCM-based denominator and automatic
+  denominator selection by error tolerance.
+- Kentsel dönüşüm (6306) helpers: old vs. new arsa payı, entitled vs. received value per
+  owner, contractor share, and the m.6 "hisseleri oranında salt çoğunluk" check.
+- Turkish tables (terminal, Markdown) and CSV output (optionally Excel-style `;` and
+  decimal comma); CSV input with Turkish column names and automatic delimiter detection.
+- `tr-arsapayi` CLI with `hesapla`, `donusum` and `katsayilar` commands.

tr_arsapayi-0.1.0/CITATION.cff

@@ -0,0 +1,21 @@
+cff-version: 1.2.0
+message: "If you use this software, please cite it as below."
+authors:
+  - family-names: "Eminoğlu"
+    given-names: "Yusuf"
+    email: "geospacephilo@gmail.com"
+    orcid: "https://orcid.org/0009-0005-6000-2934"
+title: "tr-arsapayi"
+version: "0.1.0"
+date-released: "2026-11-09"
+license: "MIT"
+repository-code: "https://github.com/YusufEminoglu/tr_arsapayi_sdk"
+url: "https://pypi.org/project/tr-arsapayi/"
+abstract: "Arsa payı (land share) allocation for Turkish condominiums under Kat Mülkiyeti Kanunu (Law No. 634) art. 3: value-based coefficient model, area-based comparison, exact largest-remainder rounding to integer denominators, and kentsel dönüşüm (Law No. 6306) old-vs-new share comparisons."
+keywords:
+  - arsa payı
+  - kat mülkiyeti
+  - condominium
+  - land share
+  - urban regeneration
+  - Turkey

tr_arsapayi-0.1.0/LICENSE

@@ -0,0 +1,21 @@
+MIT License
+
+Copyright (c) 2026 Yusuf Eminoğlu
+
+Permission is hereby granted, free of charge, to any person obtaining a copy
+of this software and associated documentation files (the "Software"), to deal
+in the Software without restriction, including without limitation the rights
+to use, copy, modify, merge, publish, distribute, sublicense, and/or sell
+copies of the Software, and to permit persons to whom the Software is
+furnished to do so, subject to the following conditions:
+
+The above copyright notice and this permission notice shall be included in all
+copies or substantial portions of the Software.
+
+THE SOFTWARE IS PROVIDED "AS IS", WITHOUT WARRANTY OF ANY KIND, EXPRESS OR
+IMPLIED, INCLUDING BUT NOT LIMITED TO THE WARRANTIES OF MERCHANTABILITY,
+FITNESS FOR A PARTICULAR PURPOSE AND NONINFRINGEMENT. IN NO EVENT SHALL THE
+AUTHORS OR COPYRIGHT HOLDERS BE LIABLE FOR ANY CLAIM, DAMAGES OR OTHER
+LIABILITY, WHETHER IN AN ACTION OF CONTRACT, TORT OR OTHERWISE, ARISING FROM,
+OUT OF OR IN CONNECTION WITH THE SOFTWARE OR THE USE OR OTHER DEALINGS IN THE
+SOFTWARE.

tr_arsapayi-0.1.0/MANIFEST.in

@@ -0,0 +1,9 @@
+include LICENSE
+include README.md
+include CHANGELOG.md
+include CITATION.cff
+include pyproject.toml
+include src/tr_arsapayi/py.typed
+recursive-include src/tr_arsapayi *.py
+recursive-include tests *.py
+recursive-include examples *.py *.csv

tr_arsapayi-0.1.0/PKG-INFO

@@ -0,0 +1,284 @@
+Metadata-Version: 2.4
+Name: tr-arsapayi
+Version: 0.1.0
+Summary: Arsa payı (land share) allocation for Turkish condominiums under Kat Mülkiyeti Kanunu (634) art. 3: value-based coefficients, area-based comparison, exact largest-remainder rounding and kentsel dönüşüm (6306) comparisons.
+Author-email: Yusuf Eminoğlu <geospacephilo@gmail.com>
+License-Expression: MIT
+Project-URL: Homepage, https://github.com/YusufEminoglu/tr_arsapayi_sdk
+Project-URL: Repository, https://github.com/YusufEminoglu/tr_arsapayi_sdk
+Project-URL: Issues, https://github.com/YusufEminoglu/tr_arsapayi_sdk/issues
+Project-URL: Changelog, https://github.com/YusufEminoglu/tr_arsapayi_sdk/blob/main/CHANGELOG.md
+Keywords: arsa-payi,kat-mulkiyeti,kat-irtifaki,condominium,land-share,kentsel-donusum,urban-regeneration,real-estate,valuation,turkey,apportionment,largest-remainder
+Classifier: Development Status :: 4 - Beta
+Classifier: Programming Language :: Python :: 3
+Classifier: Programming Language :: Python :: 3.9
+Classifier: Programming Language :: Python :: 3.10
+Classifier: Programming Language :: Python :: 3.11
+Classifier: Programming Language :: Python :: 3.12
+Classifier: Programming Language :: Python :: 3.13
+Classifier: Operating System :: OS Independent
+Classifier: Environment :: Console
+Classifier: Natural Language :: Turkish
+Classifier: Topic :: Scientific/Engineering
+Classifier: Topic :: Office/Business
+Classifier: Intended Audience :: Science/Research
+Classifier: Intended Audience :: Developers
+Classifier: Intended Audience :: Legal Industry
+Classifier: Typing :: Typed
+Requires-Python: >=3.9
+Description-Content-Type: text/markdown
+License-File: LICENSE
+Provides-Extra: dev
+Requires-Dist: pytest>=7.0.0; extra == "dev"
+Requires-Dist: pytest-cov>=4.0.0; extra == "dev"
+Requires-Dist: ruff>=0.1.0; extra == "dev"
+Requires-Dist: mypy>=1.0.0; extra == "dev"
+Dynamic: license-file
+
+# tr-arsapayi
+
+[![PyPI version](https://img.shields.io/pypi/v/tr-arsapayi.svg)](https://pypi.org/project/tr-arsapayi/)
+[![Python versions](https://img.shields.io/pypi/pyversions/tr-arsapayi.svg)](https://pypi.org/project/tr-arsapayi/)
+[![CI](https://github.com/YusufEminoglu/tr_arsapayi_sdk/actions/workflows/ci.yml/badge.svg)](https://github.com/YusufEminoglu/tr_arsapayi_sdk/actions/workflows/ci.yml)
+[![License: MIT](https://img.shields.io/badge/License-MIT-yellow.svg)](https://github.com/YusufEminoglu/tr_arsapayi_sdk/blob/main/LICENSE)
+
+**English summary.** `tr-arsapayi` allocates *arsa payı* (the land share attached to
+each independent unit of a condominium) under Article 3 of the Turkish Condominium Law
+No. 634, which requires shares proportional to each unit's value. It values units with
+overridable coefficients (floor, use, facade, view, position, annexes), offers a pure
+area-based method for comparison, rounds to any integer denominator with the
+largest-remainder method so shares sum exactly, and compares old vs. new shares in
+urban-regeneration (Law No. 6306) projects. The rest of this document is in Turkish.
+
+---
+
+**Kat mülkiyeti ve kat irtifakı için arsa payı hesabı.**
+
+`tr-arsapayi`, 634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanunu'nun 3. maddesindeki "bağımsız bölümlerin
+konum ve büyüklüklerine göre hesaplanan değerleri ile oranlı" arsa payı ilkesini
+uygulayan küçük, bağımlılıksız bir Python kütüphanesi ve komut satırı aracıdır.
+
+- **Değer esaslı hesap:** net alan × kat × nitelik (konut/dükkan/ofis...) × cephe ×
+  manzara × konum katsayıları + eklenti (depo, otopark, bahçe, teras...) eşdeğer alanı.
+  Ekspertiz değeri varsa doğrudan o kullanılır.
+- **Alan esaslı hesap** (yalnızca karşılaştırma için) ve iki yöntemin yan yana tablosu.
+- **Tam sayılı payda:** 1000, 2400 gibi sabit payda, EKOK tabanlı kesin payda (`tam`)
+  veya hata toleransına göre otomatik payda. Yuvarlama **en büyük kalan (Hamilton)
+  yöntemi** ile yapılır; paylar paydaya **tam olarak** eşit toplanır.
+- **Kentsel dönüşüm (6306):** eski ve yeni arsa paylarını, malik başına hak edilen ve
+  alınan değeri, yüklenici payını karşılaştırır; m.6'daki "hisseleri oranında salt
+  çoğunluk" kontrolünü yapar.
+- **Çıktılar:** Türkçe başlıklı tablo (terminal), Markdown, CSV (Excel için `;` ve
+  ondalık virgül seçeneği).
+
+> **Önemli:** Yerleşik katsayılar **örnek (temsili)** değerlerdir. 634 sayılı Kanun ya
+> da başka bir mevzuat bir katsayı tablosu belirlemez. Gerçek bir tescil veya dava için
+> katsayıları projeye/ekspertiz raporuna göre değiştirin. Bu araç hukuki görüş değildir.
+
+## Kurulum
+
+```bash
+pip install tr-arsapayi
+```
+
+Python 3.9 veya üstü gerekir; yalnızca standart kütüphane kullanılır.
+
+## Hızlı başlangıç (komut satırı)
+
+`bina.csv`:
+
+```csv
+bb_no,kat,nitelik,net_alan,cephe,manzara,konum,eklenti,malik
+1,Z,dükkan,85,ön,,,depo=12,Malik A
+2,Z,dükkan,60,yan,,,,Malik B
+3,1,konut,110,ön,kısmi,,,Malik C
+4,1,konut,95,arka,,,,Malik D
+5,2,konut,110,ön,kısmi,,otopark=12.5,Malik E
+6,2,konut,95,arka,,,,Malik F
+7,3,konut,110,ön,tam,,otopark=12.5,Malik G
+8,3,konut,95,arka,yok,,,Malik H
+9,4,konut,180,köşe,tam,çatı dubleks,teras=40,Malik I
+```
+
+```bash
+tr-arsapayi hesapla bina.csv --payda 1000 --bicim md
+```
+
+| BB No | Kat | Nitelik | Net alan (m²) | Eklenti (m²) | Kat k. | Nitelik k. | Cephe k. | Manzara k. | Konum k. | Ek k. | Eşdeğer alan (m²) | Değer | Oran (%) | Arsa payı |
+|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
+| 1 | Zemin | dükkan | 85,00 | depo 12,00 | 1,000 | 1,500 | 1,050 | 1,000 | 1,000 | 1,000 | 136,88 | 136,88 | 12,100 | 121/1000 |
+| 2 | Zemin | dükkan | 60,00 |  | 1,000 | 1,500 | 1,000 | 1,000 | 1,000 | 1,000 | 90,00 | 90,00 | 8,000 | 80/1000 |
+| 3 | 1. Kat | konut | 110,00 |  | 1,000 | 1,000 | 1,050 | 1,030 | 1,000 | 1,000 | 118,97 | 118,97 | 10,500 | 105/1000 |
+| ... | | | | | | | | | | | | | | |
+| 9 | 4. Kat | konut | 180,00 | teras 40,00 | 1,050 | 1,000 | 1,080 | 1,080 | 1,050 | 1,000 | 243,47 | 243,47 | 21,500 | 215/1000 |
+| TOPLAM |  |  | 940,00 |  |  |  |  |  |  |  | 1.131,11 | 1.131,11 | 100,000 | 1000/1000 |
+
+Diğer komutlar:
+
+```bash
+tr-arsapayi hesapla bina.csv --payda tam                 # EKOK tabanlı kesin payda
+tr-arsapayi hesapla bina.csv --payda otomatik            # en küçük uygun ortak payda
+tr-arsapayi hesapla bina.csv --yontem alan               # yalnız net alan
+tr-arsapayi hesapla bina.csv --karsilastir               # değer esaslı / alan esaslı
+tr-arsapayi hesapla bina.csv --bicim csv --excel -o pay.csv
+tr-arsapayi katsayilar -o katsayilar.json                # örnek katsayı setini dışa aktar
+tr-arsapayi hesapla bina.csv --katsayilar katsayilar.json
+tr-arsapayi donusum eski.csv yeni.csv --bicim md         # kentsel dönüşüm karşılaştırması
+```
+
+### CSV sütunları
+
+| Sütun | Zorunlu | Açıklama |
+|---|---|---|
+| `bb_no` | evet | Bağımsız bölüm numarası (benzersiz) |
+| `kat` | evet | `Z`/`zemin` = 0, `B1`/`bodrum` = -1, `3`, `3. kat` ... |
+| `net_alan` | evet | m²; `12,5` veya `12.5` |
+| `nitelik` | | `konut` (varsayılan), `dükkan`, `ofis`, `isyeri`, `depo`, `otopark` |
+| `cephe`, `manzara`, `konum` | | Katsayı tablosundaki anahtarlar; boşsa 1,0 |
+| `eklenti` | | `depo=8; otopark=12,5` |
+| `malik` | | Malik (dönüşüm karşılaştırması ve çoğunluk için) |
+| `ek_katsayi` | | Ek çarpan (varsayılan 1,0) |
+| `deger` | | Ekspertiz değeri; verilirse katsayılar bu bölüm için kullanılmaz |
+
+Sütun adları büyük/küçük harf ve Türkçe karakterden bağımsız eşleştirilir; ayraç
+(`,` `;` sekme) otomatik bulunur. Tabloda tanımlı olmayan bir kategori (ör. `cephe=güney`)
+sessizce 1,0 sayılmaz, **hata verir**.
+
+## Hızlı başlangıç (Python)
+
+```python
+from tr_arsapayi import Unit, allocate, default_coefficients
+
+units = [
+    Unit("1", floor=0, net_area=80, use="dukkan", facade="on"),
+    Unit("2", floor=1, net_area=100, facade="on"),
+    Unit("3", floor=1, net_area=100, facade="arka"),
+    Unit("4", floor=2, net_area=100, facade="on", annexes={"depo": 8}),
+]
+alloc = allocate(units, denominator=1000)
+print(alloc.shares())        # {'1': 288, '2': 240, '3': 222, '4': 250}
+print(alloc.to_markdown())
+
+# Katsayıları değiştirme (yalnızca farklı olanlar)
+k = default_coefficients().updated({"nitelik": {"dukkan": 2.0}, "birim_deger": 40000})
+print(allocate(units, k, denominator="tam").denominator)
+```
+
+Elle doğrulama (örnek katsayılarla): BB1 = 80 × 1,00 × 1,50 × 1,05 = 126,00;
+BB2 = 100 × 1,05 = 105,00; BB3 = 100 × 0,97 = 97,00; BB4 = 100 × 1,02 × 1,05 + 8 × 0,25
+= 109,10; toplam 437,10. Kotalar 288,26 / 240,22 / 221,92 / 249,60; tam kısımların
+toplamı 998, kalan 2 pay en büyük kalanlara (0,92 ve 0,60) verilir → 288, 240, 222, 250.
+
+### Kentsel dönüşüm
+
+```python
+from fractions import Fraction
+from tr_arsapayi import allocate, compare_transformation, majority, read_units_csv
+
+old = allocate(read_units_csv("eski.csv"), denominator=1000)
+new = allocate(read_units_csv("yeni.csv"), denominator=1000)
+print(compare_transformation(old, new).to_markdown())
+
+print(majority(old, ["Malik A", "Malik C"]).describe())
+# Onaylayan hisse oranı %52,00; gereken: > 1/2. Çoğunluk SAĞLANDI.
+```
+
+`compare_transformation`, yeni yapıda eski maliklere verilen bölümlerin toplam değerini
+("maliklere düşen değer") eski arsa payı oranlarına göre paylaştırır:
+**hak edilen değer = eski oran × maliklere düşen değer**. Alınan değer bununla
+karşılaştırılır (fark ve alınan/hak edilen oranı). Eski malik listesinde olmayan
+(veya `Yüklenici`/`müteahhit` etiketli) yeni bölümler yüklenici payı sayılır.
+
+## API özeti
+
+| Nesne | Açıklama |
+|---|---|
+| `Unit` | Bağımsız bölüm: `no`, `floor`, `net_area`, `use`, `facade`, `view`, `position`, `annexes`, `owner`, `extra_factor`, `value` |
+| `CoefficientSet` | Katsayı tabloları; `from_json`, `from_dict(..., base=)`, `updated`, `to_json`, `floor_factor`, `lookup` |
+| `default_coefficients()` | **Örnek** katsayı seti (yeni kopya döner) |
+| `value_unit(unit, k)` | Katsayı dökümü ve değer (`UnitValuation`) |
+| `allocate(units, k, denominator, method, min_share)` | Arsa payı dağıtımı → `Allocation` (`shares`, `owner_ratios`, `max_rounding_error`, `to_markdown`, `to_text`, `to_csv`, `to_dicts`) |
+| `compare_methods`, `method_comparison_table` | Değer esaslı / alan esaslı karşılaştırma |
+| `suggest_denominator` | Toleransa göre en küçük ortak payda (100, 120, 240, ..., 1000, 2400, ...) |
+| `largest_remainder`, `exact_denominator` | Tam sayı paylaştırma çekirdeği |
+| `compare_transformation` | Kentsel dönüşüm eski/yeni karşılaştırması → `TransformationResult` |
+| `majority` | 6306 m.6 "hisseleri oranında salt çoğunluk" kontrolü |
+| `read_units_csv`, `parse_annexes`, `parse_floor` | Girdi okuma yardımcıları |
+
+## Yöntem ve kaynaklar
+
+**Hukuki dayanak** (metinler mevzuat.gov.tr üzerinden kontrol edilmiştir):
+
+- **634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanunu, m.2/d:** arsa payı, "arsanın, bu Kanunda yazılı
+  esasa göre bağımsız bölümlere tahsis edilen ortak mülkiyet payları"dır.
+- **634 s.K. m.3/2** (14/11/2007 tarihli 5711 s.K. ile değişik): kat mülkiyeti ve kat
+  irtifakı, bağımsız bölümlerin "konum ve büyüklüklerine göre hesaplanan değerleri ile
+  oranlı olarak" tahsis edilen arsa payının gösterilmesi suretiyle kurulur; oranlı
+  değilse her malik düzeltme için mahkemeye başvurabilir; sonradan oluşan değer
+  artış/azalışı arsa payını değiştirmez.
+- **634 s.K. m.4:** ortak yerler (temeller, merdivenler, asansörler, sığınaklar ...);
+  bunlara ayrı arsa payı verilmez.
+- **634 s.K. m.6:** eklentiler, ait oldukları bağımsız bölümün bütünleyici parçasıdır.
+  Bu nedenle eklenti alanı (katsayısıyla) bölümün değerine eklenir.
+- **6306 sayılı Kanun, m.6/1** (7/11/2023 tarihli 7471 s.K. ile değişik): riskli
+  yapılarda yeniden yapım, kat karşılığı vb. kararlar "yapının paydaşı olup olmadıkları
+  gözetilmeksizin sahip oldukları hisseleri oranında paydaşların salt çoğunluğu ile"
+  alınır (değişiklikten önce "en az üçte iki"). Yıkım sonrası tescil "payları oranında"
+  yapılır.
+
+**Hesap:**
+
+```
+değer_i = birim_değer × (net_alan_i × k_kat × k_nitelik × k_cephe × k_manzara × k_konum × k_ek
+                         + Σ eklenti_alanı × k_eklenti)
+oran_i  = değer_i / Σ değer
+pay_i   = en büyük kalan yöntemiyle round(oran_i × payda),  Σ pay_i = payda
+```
+
+Değerler `precision` (varsayılan 2) ondalığa yuvarlanıp tam sayıya çevrilir; tüm
+paylaştırma tam sayı aritmetiğiyle yapılır. `payda="tam"` için payda
+`Σw / ebob(w)` (indirgenmiş kesirlerin paydalarının EKOK'u) olur ve yuvarlama yoktur.
+`min_share` (varsayılan 1) hiçbir bölümün sıfır pay almamasını sağlar.
+
+En büyük kalan yöntemi: M. L. Balinski & H. P. Young, *Fair Representation*, 2. bs.,
+Brookings Institution Press, 2001.
+
+**Örnek katsayılar** (`tr-arsapayi katsayilar` ile tamamı görülebilir; hiçbiri mevzuattan
+alınmamıştır): kat (1. kat = 1,00; zemin 0,95; 1. bodrum 0,80; üst katlarda 1,02–1,06),
+dükkan için ayrı kat tablosu (zemin 1,00, 1. bodrum 0,60), nitelik (konut 1,00; dükkan
+1,50; ofis 1,10; işyeri 1,20; depo 0,40; otopark 0,35), cephe (ön 1,05; yan 1,00; arka
+0,97; köşe 1,08; iç 0,95), manzara (yok 1,00; kısmi 1,03; tam 1,08; deniz 1,12), konum
+(normal 1,00; çatı dubleks 1,05; asansörsüz üst 0,97), eklenti eşdeğer alan katsayıları
+(depo/kiler 0,25; kömürlük 0,20; otopark 0,35; garaj 0,40; bahçe 0,15; teras ve çatı
+arası 0,30).
+
+## Sınırlamalar
+
+- Katsayılar örnektir; piyasa değerini yansıtmaları garanti edilmez. Değer esaslı
+  hesap için en sağlam girdi, lisanslı değerleme uzmanının bölüm bazlı değerleridir
+  (`deger` sütunu).
+- Bir bağımsız bölümün birden çok paydaşı (hisseli mülkiyet) modellenmez; malik
+  alanına tek bir ad yazılır.
+- Kentsel dönüşüm karşılaştırması, eski arsa payını hak ediş ölçüsü olarak kullanır;
+  sözleşmedeki ek bedeller, kira yardımı, KDV vb. hesaba katılmaz.
+- Çoğunluk kontrolü yalnızca oran hesabıdır; tebligat, süre ve satış usulleri gibi
+  6306 s.K. ve yönetmelik hükümleri kapsam dışıdır.
+- Bu yazılım hukuki danışmanlık değildir; tapu tescili için proje müellifi, harita
+  mühendisi ve ilgili idare ile çalışın.
+
+## Akademik atıf
+
+```bibtex
+@software{eminoglu_tr_arsapayi,
+  author  = {Eminoğlu, Yusuf},
+  title   = {tr-arsapayi},
+  year    = {2026},
+  version = {0.1.0},
+  url     = {https://github.com/YusufEminoglu/tr_arsapayi_sdk}
+}
+```
+
+## Lisans
+
+MIT Lisansı. Ayrıntılar için [LICENSE](https://github.com/YusufEminoglu/tr_arsapayi_sdk/blob/main/LICENSE).
+İletişim: geospacephilo@gmail.com

tr_arsapayi-0.1.0/README.md

@@ -0,0 +1,247 @@
+# tr-arsapayi
+
+[![PyPI version](https://img.shields.io/pypi/v/tr-arsapayi.svg)](https://pypi.org/project/tr-arsapayi/)
+[![Python versions](https://img.shields.io/pypi/pyversions/tr-arsapayi.svg)](https://pypi.org/project/tr-arsapayi/)
+[![CI](https://github.com/YusufEminoglu/tr_arsapayi_sdk/actions/workflows/ci.yml/badge.svg)](https://github.com/YusufEminoglu/tr_arsapayi_sdk/actions/workflows/ci.yml)
+[![License: MIT](https://img.shields.io/badge/License-MIT-yellow.svg)](https://github.com/YusufEminoglu/tr_arsapayi_sdk/blob/main/LICENSE)
+
+**English summary.** `tr-arsapayi` allocates *arsa payı* (the land share attached to
+each independent unit of a condominium) under Article 3 of the Turkish Condominium Law
+No. 634, which requires shares proportional to each unit's value. It values units with
+overridable coefficients (floor, use, facade, view, position, annexes), offers a pure
+area-based method for comparison, rounds to any integer denominator with the
+largest-remainder method so shares sum exactly, and compares old vs. new shares in
+urban-regeneration (Law No. 6306) projects. The rest of this document is in Turkish.
+
+---
+
+**Kat mülkiyeti ve kat irtifakı için arsa payı hesabı.**
+
+`tr-arsapayi`, 634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanunu'nun 3. maddesindeki "bağımsız bölümlerin
+konum ve büyüklüklerine göre hesaplanan değerleri ile oranlı" arsa payı ilkesini
+uygulayan küçük, bağımlılıksız bir Python kütüphanesi ve komut satırı aracıdır.
+
+- **Değer esaslı hesap:** net alan × kat × nitelik (konut/dükkan/ofis...) × cephe ×
+  manzara × konum katsayıları + eklenti (depo, otopark, bahçe, teras...) eşdeğer alanı.
+  Ekspertiz değeri varsa doğrudan o kullanılır.
+- **Alan esaslı hesap** (yalnızca karşılaştırma için) ve iki yöntemin yan yana tablosu.
+- **Tam sayılı payda:** 1000, 2400 gibi sabit payda, EKOK tabanlı kesin payda (`tam`)
+  veya hata toleransına göre otomatik payda. Yuvarlama **en büyük kalan (Hamilton)
+  yöntemi** ile yapılır; paylar paydaya **tam olarak** eşit toplanır.
+- **Kentsel dönüşüm (6306):** eski ve yeni arsa paylarını, malik başına hak edilen ve
+  alınan değeri, yüklenici payını karşılaştırır; m.6'daki "hisseleri oranında salt
+  çoğunluk" kontrolünü yapar.
+- **Çıktılar:** Türkçe başlıklı tablo (terminal), Markdown, CSV (Excel için `;` ve
+  ondalık virgül seçeneği).
+
+> **Önemli:** Yerleşik katsayılar **örnek (temsili)** değerlerdir. 634 sayılı Kanun ya
+> da başka bir mevzuat bir katsayı tablosu belirlemez. Gerçek bir tescil veya dava için
+> katsayıları projeye/ekspertiz raporuna göre değiştirin. Bu araç hukuki görüş değildir.
+
+## Kurulum
+
+```bash
+pip install tr-arsapayi
+```
+
+Python 3.9 veya üstü gerekir; yalnızca standart kütüphane kullanılır.
+
+## Hızlı başlangıç (komut satırı)
+
+`bina.csv`:
+
+```csv
+bb_no,kat,nitelik,net_alan,cephe,manzara,konum,eklenti,malik
+1,Z,dükkan,85,ön,,,depo=12,Malik A
+2,Z,dükkan,60,yan,,,,Malik B
+3,1,konut,110,ön,kısmi,,,Malik C
+4,1,konut,95,arka,,,,Malik D
+5,2,konut,110,ön,kısmi,,otopark=12.5,Malik E
+6,2,konut,95,arka,,,,Malik F
+7,3,konut,110,ön,tam,,otopark=12.5,Malik G
+8,3,konut,95,arka,yok,,,Malik H
+9,4,konut,180,köşe,tam,çatı dubleks,teras=40,Malik I
+```
+
+```bash
+tr-arsapayi hesapla bina.csv --payda 1000 --bicim md
+```
+
+| BB No | Kat | Nitelik | Net alan (m²) | Eklenti (m²) | Kat k. | Nitelik k. | Cephe k. | Manzara k. | Konum k. | Ek k. | Eşdeğer alan (m²) | Değer | Oran (%) | Arsa payı |
+|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
+| 1 | Zemin | dükkan | 85,00 | depo 12,00 | 1,000 | 1,500 | 1,050 | 1,000 | 1,000 | 1,000 | 136,88 | 136,88 | 12,100 | 121/1000 |
+| 2 | Zemin | dükkan | 60,00 |  | 1,000 | 1,500 | 1,000 | 1,000 | 1,000 | 1,000 | 90,00 | 90,00 | 8,000 | 80/1000 |
+| 3 | 1. Kat | konut | 110,00 |  | 1,000 | 1,000 | 1,050 | 1,030 | 1,000 | 1,000 | 118,97 | 118,97 | 10,500 | 105/1000 |
+| ... | | | | | | | | | | | | | | |
+| 9 | 4. Kat | konut | 180,00 | teras 40,00 | 1,050 | 1,000 | 1,080 | 1,080 | 1,050 | 1,000 | 243,47 | 243,47 | 21,500 | 215/1000 |
+| TOPLAM |  |  | 940,00 |  |  |  |  |  |  |  | 1.131,11 | 1.131,11 | 100,000 | 1000/1000 |
+
+Diğer komutlar:
+
+```bash
+tr-arsapayi hesapla bina.csv --payda tam                 # EKOK tabanlı kesin payda
+tr-arsapayi hesapla bina.csv --payda otomatik            # en küçük uygun ortak payda
+tr-arsapayi hesapla bina.csv --yontem alan               # yalnız net alan
+tr-arsapayi hesapla bina.csv --karsilastir               # değer esaslı / alan esaslı
+tr-arsapayi hesapla bina.csv --bicim csv --excel -o pay.csv
+tr-arsapayi katsayilar -o katsayilar.json                # örnek katsayı setini dışa aktar
+tr-arsapayi hesapla bina.csv --katsayilar katsayilar.json
+tr-arsapayi donusum eski.csv yeni.csv --bicim md         # kentsel dönüşüm karşılaştırması
+```
+
+### CSV sütunları
+
+| Sütun | Zorunlu | Açıklama |
+|---|---|---|
+| `bb_no` | evet | Bağımsız bölüm numarası (benzersiz) |
+| `kat` | evet | `Z`/`zemin` = 0, `B1`/`bodrum` = -1, `3`, `3. kat` ... |
+| `net_alan` | evet | m²; `12,5` veya `12.5` |
+| `nitelik` | | `konut` (varsayılan), `dükkan`, `ofis`, `isyeri`, `depo`, `otopark` |
+| `cephe`, `manzara`, `konum` | | Katsayı tablosundaki anahtarlar; boşsa 1,0 |
+| `eklenti` | | `depo=8; otopark=12,5` |
+| `malik` | | Malik (dönüşüm karşılaştırması ve çoğunluk için) |
+| `ek_katsayi` | | Ek çarpan (varsayılan 1,0) |
+| `deger` | | Ekspertiz değeri; verilirse katsayılar bu bölüm için kullanılmaz |
+
+Sütun adları büyük/küçük harf ve Türkçe karakterden bağımsız eşleştirilir; ayraç
+(`,` `;` sekme) otomatik bulunur. Tabloda tanımlı olmayan bir kategori (ör. `cephe=güney`)
+sessizce 1,0 sayılmaz, **hata verir**.
+
+## Hızlı başlangıç (Python)
+
+```python
+from tr_arsapayi import Unit, allocate, default_coefficients
+
+units = [
+    Unit("1", floor=0, net_area=80, use="dukkan", facade="on"),
+    Unit("2", floor=1, net_area=100, facade="on"),
+    Unit("3", floor=1, net_area=100, facade="arka"),
+    Unit("4", floor=2, net_area=100, facade="on", annexes={"depo": 8}),
+]
+alloc = allocate(units, denominator=1000)
+print(alloc.shares())        # {'1': 288, '2': 240, '3': 222, '4': 250}
+print(alloc.to_markdown())
+
+# Katsayıları değiştirme (yalnızca farklı olanlar)
+k = default_coefficients().updated({"nitelik": {"dukkan": 2.0}, "birim_deger": 40000})
+print(allocate(units, k, denominator="tam").denominator)
+```
+
+Elle doğrulama (örnek katsayılarla): BB1 = 80 × 1,00 × 1,50 × 1,05 = 126,00;
+BB2 = 100 × 1,05 = 105,00; BB3 = 100 × 0,97 = 97,00; BB4 = 100 × 1,02 × 1,05 + 8 × 0,25
+= 109,10; toplam 437,10. Kotalar 288,26 / 240,22 / 221,92 / 249,60; tam kısımların
+toplamı 998, kalan 2 pay en büyük kalanlara (0,92 ve 0,60) verilir → 288, 240, 222, 250.
+
+### Kentsel dönüşüm
+
+```python
+from fractions import Fraction
+from tr_arsapayi import allocate, compare_transformation, majority, read_units_csv
+
+old = allocate(read_units_csv("eski.csv"), denominator=1000)
+new = allocate(read_units_csv("yeni.csv"), denominator=1000)
+print(compare_transformation(old, new).to_markdown())
+
+print(majority(old, ["Malik A", "Malik C"]).describe())
+# Onaylayan hisse oranı %52,00; gereken: > 1/2. Çoğunluk SAĞLANDI.
+```
+
+`compare_transformation`, yeni yapıda eski maliklere verilen bölümlerin toplam değerini
+("maliklere düşen değer") eski arsa payı oranlarına göre paylaştırır:
+**hak edilen değer = eski oran × maliklere düşen değer**. Alınan değer bununla
+karşılaştırılır (fark ve alınan/hak edilen oranı). Eski malik listesinde olmayan
+(veya `Yüklenici`/`müteahhit` etiketli) yeni bölümler yüklenici payı sayılır.
+
+## API özeti
+
+| Nesne | Açıklama |
+|---|---|
+| `Unit` | Bağımsız bölüm: `no`, `floor`, `net_area`, `use`, `facade`, `view`, `position`, `annexes`, `owner`, `extra_factor`, `value` |
+| `CoefficientSet` | Katsayı tabloları; `from_json`, `from_dict(..., base=)`, `updated`, `to_json`, `floor_factor`, `lookup` |
+| `default_coefficients()` | **Örnek** katsayı seti (yeni kopya döner) |
+| `value_unit(unit, k)` | Katsayı dökümü ve değer (`UnitValuation`) |
+| `allocate(units, k, denominator, method, min_share)` | Arsa payı dağıtımı → `Allocation` (`shares`, `owner_ratios`, `max_rounding_error`, `to_markdown`, `to_text`, `to_csv`, `to_dicts`) |
+| `compare_methods`, `method_comparison_table` | Değer esaslı / alan esaslı karşılaştırma |
+| `suggest_denominator` | Toleransa göre en küçük ortak payda (100, 120, 240, ..., 1000, 2400, ...) |
+| `largest_remainder`, `exact_denominator` | Tam sayı paylaştırma çekirdeği |
+| `compare_transformation` | Kentsel dönüşüm eski/yeni karşılaştırması → `TransformationResult` |
+| `majority` | 6306 m.6 "hisseleri oranında salt çoğunluk" kontrolü |
+| `read_units_csv`, `parse_annexes`, `parse_floor` | Girdi okuma yardımcıları |
+
+## Yöntem ve kaynaklar
+
+**Hukuki dayanak** (metinler mevzuat.gov.tr üzerinden kontrol edilmiştir):
+
+- **634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanunu, m.2/d:** arsa payı, "arsanın, bu Kanunda yazılı
+  esasa göre bağımsız bölümlere tahsis edilen ortak mülkiyet payları"dır.
+- **634 s.K. m.3/2** (14/11/2007 tarihli 5711 s.K. ile değişik): kat mülkiyeti ve kat
+  irtifakı, bağımsız bölümlerin "konum ve büyüklüklerine göre hesaplanan değerleri ile
+  oranlı olarak" tahsis edilen arsa payının gösterilmesi suretiyle kurulur; oranlı
+  değilse her malik düzeltme için mahkemeye başvurabilir; sonradan oluşan değer
+  artış/azalışı arsa payını değiştirmez.
+- **634 s.K. m.4:** ortak yerler (temeller, merdivenler, asansörler, sığınaklar ...);
+  bunlara ayrı arsa payı verilmez.
+- **634 s.K. m.6:** eklentiler, ait oldukları bağımsız bölümün bütünleyici parçasıdır.
+  Bu nedenle eklenti alanı (katsayısıyla) bölümün değerine eklenir.
+- **6306 sayılı Kanun, m.6/1** (7/11/2023 tarihli 7471 s.K. ile değişik): riskli
+  yapılarda yeniden yapım, kat karşılığı vb. kararlar "yapının paydaşı olup olmadıkları
+  gözetilmeksizin sahip oldukları hisseleri oranında paydaşların salt çoğunluğu ile"
+  alınır (değişiklikten önce "en az üçte iki"). Yıkım sonrası tescil "payları oranında"
+  yapılır.
+
+**Hesap:**
+
+```
+değer_i = birim_değer × (net_alan_i × k_kat × k_nitelik × k_cephe × k_manzara × k_konum × k_ek
+                         + Σ eklenti_alanı × k_eklenti)
+oran_i  = değer_i / Σ değer
+pay_i   = en büyük kalan yöntemiyle round(oran_i × payda),  Σ pay_i = payda
+```
+
+Değerler `precision` (varsayılan 2) ondalığa yuvarlanıp tam sayıya çevrilir; tüm
+paylaştırma tam sayı aritmetiğiyle yapılır. `payda="tam"` için payda
+`Σw / ebob(w)` (indirgenmiş kesirlerin paydalarının EKOK'u) olur ve yuvarlama yoktur.
+`min_share` (varsayılan 1) hiçbir bölümün sıfır pay almamasını sağlar.
+
+En büyük kalan yöntemi: M. L. Balinski & H. P. Young, *Fair Representation*, 2. bs.,
+Brookings Institution Press, 2001.
+
+**Örnek katsayılar** (`tr-arsapayi katsayilar` ile tamamı görülebilir; hiçbiri mevzuattan
+alınmamıştır): kat (1. kat = 1,00; zemin 0,95; 1. bodrum 0,80; üst katlarda 1,02–1,06),
+dükkan için ayrı kat tablosu (zemin 1,00, 1. bodrum 0,60), nitelik (konut 1,00; dükkan
+1,50; ofis 1,10; işyeri 1,20; depo 0,40; otopark 0,35), cephe (ön 1,05; yan 1,00; arka
+0,97; köşe 1,08; iç 0,95), manzara (yok 1,00; kısmi 1,03; tam 1,08; deniz 1,12), konum
+(normal 1,00; çatı dubleks 1,05; asansörsüz üst 0,97), eklenti eşdeğer alan katsayıları
+(depo/kiler 0,25; kömürlük 0,20; otopark 0,35; garaj 0,40; bahçe 0,15; teras ve çatı
+arası 0,30).
+
+## Sınırlamalar
+
+- Katsayılar örnektir; piyasa değerini yansıtmaları garanti edilmez. Değer esaslı
+  hesap için en sağlam girdi, lisanslı değerleme uzmanının bölüm bazlı değerleridir
+  (`deger` sütunu).
+- Bir bağımsız bölümün birden çok paydaşı (hisseli mülkiyet) modellenmez; malik
+  alanına tek bir ad yazılır.
+- Kentsel dönüşüm karşılaştırması, eski arsa payını hak ediş ölçüsü olarak kullanır;
+  sözleşmedeki ek bedeller, kira yardımı, KDV vb. hesaba katılmaz.
+- Çoğunluk kontrolü yalnızca oran hesabıdır; tebligat, süre ve satış usulleri gibi
+  6306 s.K. ve yönetmelik hükümleri kapsam dışıdır.
+- Bu yazılım hukuki danışmanlık değildir; tapu tescili için proje müellifi, harita
+  mühendisi ve ilgili idare ile çalışın.
+
+## Akademik atıf
+
+```bibtex
+@software{eminoglu_tr_arsapayi,
+  author  = {Eminoğlu, Yusuf},
+  title   = {tr-arsapayi},
+  year    = {2026},
+  version = {0.1.0},
+  url     = {https://github.com/YusufEminoglu/tr_arsapayi_sdk}
+}
+```
+
+## Lisans
+
+MIT Lisansı. Ayrıntılar için [LICENSE](https://github.com/YusufEminoglu/tr_arsapayi_sdk/blob/main/LICENSE).
+İletişim: geospacephilo@gmail.com

tr_arsapayi-0.1.0/examples/bina.csv

@@ -0,0 +1,10 @@
+bb_no,kat,nitelik,net_alan,cephe,manzara,konum,eklenti,malik
+1,Z,dükkan,85,ön,,,depo=12,Malik A
+2,Z,dükkan,60,yan,,,,Malik B
+3,1,konut,110,ön,kısmi,,,Malik C
+4,1,konut,95,arka,,,,Malik D
+5,2,konut,110,ön,kısmi,,otopark=12.5,Malik E
+6,2,konut,95,arka,,,,Malik F
+7,3,konut,110,ön,tam,,otopark=12.5,Malik G
+8,3,konut,95,arka,yok,,,Malik H
+9,4,konut,180,köşe,tam,çatı dubleks,teras=40,Malik I

tr_arsapayi-0.1.0/examples/eski.csv

@@ -0,0 +1,5 @@
+bb_no;kat;nitelik;net_alan;cephe;malik
+1;Z;konut;90;ön;Malik A
+2;Z;konut;90;arka;Malik B
+3;1;konut;90;ön;Malik C
+4;1;konut;90;arka;Malik D